کلمه- زهرا امیری: در جریان بهار عربی در کشور های خاورمیانه، حکومت بشار اسد چهره زشتی از خود به نمایش گذاشته است. نیروهای امنیتی و ارتش سوریه با سلاح های سنگین به شهرهای مختلف سوریه حمله می کنند و پاسخ اعتراضات مردمی را با گلوله تانک و تفنگ می دهند. سیاستی را که در حال حاضر بشار اسد در مقابل مردم خود در پیش گرفته است، می توان ادامه سیاست های پدر او حافظ اسد دانست.
در فوریه سال ۱۹۸۲ میلادی دولت سوریه برای سرکوب مخالفان اسلامگرای خود در شهر حما سیاست «زمین سوخته» را به اجرا گذاشت. سیاست زمین سوخته یک استراتژی نظامی است که بر اساس آن تمام زیر ساخت ها، ساختمان ها و محصولات کشاورزی ویران می شود و عملا منطقه مورد حمله به ویرانه ای تبدیل می گردد. آدولف هیتلر در جنگ جهانی دوم این سیاست را در قبال روسیه به کار گرفت در سال ۱۹۷۷ کنواسیون ژنو این استراتژی را ممنوع اعلام کرد. اما ارتش سوریه به دستور حافظ اسد رئیس جمهوری وقت خود برای سرکوب بخشی از مردم معترض خود این سیاست را اجرا کرد. رافت اسد برادر رئیس جمهور سوریه مسئول اجرای این قتل عام بود شهر تاریخی حما در این حمله به طور کلی ویران شد و بر اساس گزارش ها بین ۲۰ هزار تا ۴۰ هزار نفر کشته شدند. این قتل عام را مرگبار ترین واکنش یک دولت عرب در برابر مردم خود در خاورمیانه مدرن توصیف کرده اند.
رابرت فیسک به نقل از یکی از دوستان خود یعنی احمد حریری که خود زمانی از کارمندان وزارت اطلاعات سوریه بوده، می نویسد: در منطقۀ "تدمر" که با درختانی بلند و انبوه احاطه شده و زمانی رومی ها و توریست ها آن را "پالمیرا" می نامیدند، یکی از مخوف ترین و شیطانی ترین زندان های رژیم سوریه پنهان شده است، زندانی که به گفته احمد حریری، فقط در سال ۱۹۸۰ هزاران زندانی سیاسی توسط "رفعت اسد" برادر حافظ اسد در آن قتل عام و به صورت دسته جمعی در تپه های اطراف این منطقه مدفون شدند. رابرت فیسک به کشتار مردم شهر "حما" نیز اشاره می کند که در پی اعتراضات مردم این شهر، رژیم حافظ اسد پدر بشار اسد در فوریه سال ۱۹۸۲ با هواپیماهای جنگنده، تانک و نیروی زمینی شهر "حما" را مورد حمله قرار داد.
تا سال ۱۹۹۴ میلادی همه گمان می کردند که باسل، پسر بزرگ حافظ اسد، جانشین او خواهد شد. اما در سال ۱۹۹۴ باسل اسد در یک حادثه رانندگی مرد. بشار اسد، پسر دوم خانواده که تا آن زمان در بریتانیا مشغول تحصیل در رشته چشم پزشکی بود، به سوریه بازگشت و در یک آکادمی نظامی آموزش دید. پس از مرگ حافظ اسد در سال ۲۰۰۰ میلادی، بشار اسد تنها ۳۴ سال داشت، مجلس سوریه به سرعت قانون انتخابات ریاست جمهوری را تغییر داد و حداقل سن کاندیداهای ریاست جمهوری از ۴۰ سال به ۳۴ سال تغییر کرد. بشار اسد در انتخاباتی بدون رقیب شرکت کرد و به گفته رژیم سوریه ۹۷ درصد آراء را به دست آورد.
بشار اسد پس از به قدرت رسیدن، زندانیان را آزاد کرد، زندان سیاسی و بدنام «المزه» در دمشق را تعطیل کرد و بحث های روشنفکری را تقویت کرد. او سوریه را به سوی مدرنیزاسیون پیش برد و دمشق را از یک شهر سوسیالیستی افسرده به پایتخت عربی پرجنب و جوش تبدیل کرد، شهری با مغازه های شیک و کافی نت های مد روز. در طول یک دهه حکومت او بسیاری از صنایع خصوصی و از مالکیت دولت خارج شد، سرمایه گذاری های خارجی رشد کرد و تلفن همراه و تلویزیون ماهواره ای در اختیار عموم قرار گرفت. اوایل حکومت او بهار دمشق نام گرفت. بشار اسد به زبان های انگلیسی و فرانسه مسلط است، همسر زیبای او اسما از پدر و مادر سوریه ای در بریتانیا متولد شده است. پدر اسما بانکدار است. اطرافیان بشار اسد عموما ارتشی و یا از شخصیت های امنیتی هستند. اکثر آنها یا از اعضای خانواده رئیس جمهور و یا جزو اقلیت علوی هستند.
ماهر اسد، رئیس گارد ریاست جمهوری
گفته می شود جوان ترین برادر رئیس جمهور، دومین مرد قدرتمند سوریه است. او رئیس گارد ریاست جمهوری و فرمانده لشکر چهارم زرهی است. نیرو های نخبه ای که برای مقابله با جنگ های داخلی تربیت می شوند و تنها نیروی نظامی هستند که اجازه ورود به دمشق را دارند. او متولد ۱۹۶۷ میلادی و تحصیل کرده دانشگاه دمشق است. او با پیروی از برادر بزرگش باسل وارد ارتش شد. برخی معتقدند که بعد از مرگ باسل در ۱۹۹۴ او کاندیدای جانشینی پدر بوده اما به دلیل سن کم ماهر، بشار انتخاب شد. پیش از اینکه ماهر به مقام ژنرالی ارتقا پیدا کند، فرمانده تیپ گارد ریاست جمهوری بود. این پست، تجربه او را در ارتش بالا برد و باعث شد او با بسیاری از فرماندهان روابط شخصی برقرار کند. در سال ۲۰۰۰ کمی بعد از اینکه بشار اسد رئیس جمهور شد ماهر عضو حزب بعث شد و در کمیته مرکزی حزب، دومین فرد تبدیل شد. گفته می شود او بیش از حد خشن، احساساتی و دمدمی مزاج است. او یک بار هنگام عصبانیت به شوهر خواهرش آصف شوکت شلیک و او را زخمی کرد.
ماه های اولیه حکومت بشار اسد را بهار دمشق می نامند، دوره کوتاهی پس از به قدرت رسیدن بشار اسد که آزادی های سیاسی در سوریه زیاد شد. گفته می شود ماهر در سال ۲۰۰۰ در این مورد به او هشدار داده و او را به بستن فضای سیاسی ترغیب کرده است. نام ماهر در میان مظنونانی است که در برنامه ریزی ترور رفیق حریری دست داشته اند. بسیاری معتقدند که ممکن است ماهر حکومت برادرش را به چالش بکشد، همانطور که در سال ۱۹۸۳ عمویش رافت تلاش کرد که قدرت را از حافظ اسد برباید. البته هیچ مدرکی وجود ندارد که او دارای چنین قدرتی باشد.
آصف شوکت، معاون رئیس ستاد نیروهای مسلح
ژنرال شوکت یکی از مسئولین طراز اول امنیتی رئیس جمهور است. او تا سال ۲۰۱۰ رئیس اطلاعات ارتش سوریه بود، اما در سال ۲۰۱۰ او به مقام معاون ستاد ارتش نزول کرد. مخالفان دولت می گویند اشتباه او در سال ۲۰۰۸ منجر به ترور عماد مغنیه در دمشق شد و از آن زمان ستاره بخت او افول کرد. عماد مغنیه، یکی از رهبران حزب الله، در یک حادثه تروریستی مشکوک در دمشق و در مقابل یکی از ساختمانهای سازمان امنیت سوریه ترور شد. مخالفان می گویند او به بشار اسد، اطلاع داده که شوکت ارتباطهای مشکوکی را با سازمانهای امنیتی ایالات متحده آمریکا برقرار کرده و احتمالا توطئه کودتایی را علیه او طراحی کرده است. آصف شوکت در سال ۱۹۵۰ در خانواده ای از طبقه متوسط در طرطوس متولد شد. او در دانشگاه دمشق حقوق خواند و در سال ۱۹۷۶ توانست مدرک دکترای خود را از این دانشگاه دریافت کند. او در اواخر دهه ۱۹۷۰ به ارتش پیوست و در میان هم قطاران خود رشد کرد، اما ستاره اقبال او در واسط دهه ۱۹۹۰ هنگامی که او با دختر حافظ اسد ازدواج کرد درخشید. بشری تنها دختر حافظ اسد بود. آصف شوکت قبل از آن که وارد دنیای سیاست شود با بشری اسد، آشنا و پس از مدتی به او علاقه مند شد. عبد الحلیم خدام معاون سابق رئیس جمهور در توصیف او می گوید: ژنرال شوکت زیرک و فرهیخته است، افسری شجاع با جاه طلبی های بزرگ. نام آصف شوکت نیز در میان مظنونان ترور رفیق حریری وجود دارد.
رامی مخلوف
اولین پسر دایی بشار اسد، رامی مخلوف تقریبا قدرتمند ترین چهره اقتصادی در سوریه است. او همواره به فساد اقتصادی و باند بازی متهم بوده است. به گفته تحلیلگران هیچ شرکت خارجی بدون موافقت او نمی تواند در سوریه فعالیت کند. او متولد ۱۹۶۹ و وارث دارایی های پدرش است زن حافظ اسد، انیسه مخلوف نام داشت. پس از اینکه بشار اسد در سال ۲۰۰۰ رئیس جمهور شد، امپراتوری اقتصادی رامی مخلوف گسترش یافت. در سال ۲۰۰۱ مجوز یکی از دو اپراتور تلفن همراه در سوریه به او اعطا شد و قرارداد او با شرکت ارتباطات اوراسکام در مصر بسته شد. اما پس از اختلافی که میان او و شرکت مخابرات سوریه به وجود آمد، مجبور شد ۲۵ درصد از سهام شرکت را واگذار کند. ریاض سیف یکی از نماینگان پارلمان سوریه به دلیل انتقاد از بی نظمی در اعطای مجوز به مخلوف دستگیر و زندانی شد. علاوه بر شرکت مخابرات سوریه، گفته می شود که کنترل دو بانک، مناطق آزاد تجاری، عوارض گمرکی، یک شرکت ساختمانی، خطوط هوایی، دو کانال تلویزیونی، واردات خودرو های لوکس و تنباکو در اختیار او است. او در شرکت نفت و گاز سوریه نیز سهم دارد. در سال ۲۰۰۸ وزارت خزانه داری آمریکا معامله با مخلوف را ممنوع اعلام کرد و دارایی های او مسدود شد. گفته می شود امپراتوری او همواره بازرگانان سوریه را تحت فشار قرار می دهد. او با اعمال نفوذ در سیستم قضایی سوریه توانسته است در بسیاری از زمینه های اقتصادی مجوز انحصاری به دست آورد. تحریم های اتحادیه اروپا که در ماه می امسال وضع شد، شامل اموال و شرکت های رامی مخلوف نیز هست. گرچه خود او معتقد است برای هزاران نفر در سوریه کسب و کار ایجاد کرده است.
سازمانهای اطلاعاتی سوریه
سوریه دارای چهار سرویس اطلاعاتی عمده است که به طور مستقیم و تحت نظارت رئیس جمهور این کشور فعالیت می کنند. فعالیت این سازمانها کاملا مستقل از یکدیگر و محرمانه است، به نحوی که هیچ یک از این چهار سرویس اطلاعاتی اجازه دسترسی به اطلاعات و هویت افراد سرویس های دیگر را ندارند. روسای سرویس های چهارگانه مستقیما به شخص رئیس جمهور (بشار اسد) گزارش می دهند و وفاداری و پایبندی بی چون و چرا و یکسانی نسبت به اسد دارند.
این سازمانهای چهارگانه عبارت اند از:
۱٫ سازمان امنیت سیاسی: محمد دیب زیتون رئیس اداره امنیت سیاسی در سوریه است. بر خلاف اکثریت سیاستمداران سوریه، او سنی مذهب است. او در سال ۱۹۵۱ به دنیا آمده است. سازمان تحت کنترل او غیر نظامی است و وظیفه نظارت بر احزاب، نشریات سیاسی و مسائل مربوط با امور منطقه عربی را بر عهده دارد. اتحادیه اروپا در ماه مه ۲۰۱۱ ، ژنرال زیتون را به دخالت در خشونت علیه تظاهر کنندگان متهم کرد و ممنوعیت سفر و مسدود شدن دارایی ها مشمول او شد. او به نقض حقوق بشر متهم است.
۲٫ سازمان امنیت عمومی: رئیس این اداره علی مملوک نام دارد. او متولد ۱۹۴۶ میلادی است. پیش از این، او معاون اطلاعات نیروی هوایی بود. گفته می شود او نقش مهمی در سرکوب مخالفان سوریه در درگیری های کنونی داشته است. در آوریل ۲۰۱۱ آمریکا تحریم هایی را علیه علی مملوک وضع کرد و او را به اتهام خشونت علیه غیر نظامیان به نقض حقوق بشر محکوم کرد. اتحادیه اروپا نیز تحریم هایی علیه ژنرال مملوک وضع کرده است.
۳٫ اداره اطلاعات نظامی: رئیس این اداره عبدالفتاح قدسیه، در داشتن هوش استراتژیک و تاکتیک و جسارت و بی رحمی شهرت دارد. پیش از او آصف شوکت این مقام را در دست داشت. قدسیه متولد ۱۹۵۳ است و مدتی نیز وزیر امور خارجه سوریه بود نام او به دلیل خشونت علیه معترضان در لیست تحریم اتحادیه اروپا به چشم می خورد.
۴٫ سازمان اطلاعات نیروی هوایی: جمیل حسن، رئیس اطلاعات نیروی هوایی است. ژنرال حسن، قبلا به عنوان یک مقام امنیتی در استانداری شرقی دیر الزور خدمت کرده است. او نیز جزو متهمان سرکوب معترضان در ناآرامی های اخیر است.
از دیگر افراد مهم سیاسی امنیتی سوریه می توان از ظاهر حمد، معاون اداره امنیت عمومی نام برد. فعالان حقوق بشر می گویند ژنرال حمد نقش عمده ای در مبارزات انتخاباتی و دستگیری مخالفان و چهره های مستقل در اتنخابات اخیر و در ماه های منتهی به ناآرامی های اخیر ایفا کرده است.
حافظ مخلوف، رئیس اداره امنیت عمومی دمشق است. او متولد سال ۱۹۷۱، همبازی کودکی بشار اسد و برادر رامی مخلوف است.
محمد نسیف خیربک، معاون رئیس جمهور در امور امنیتی، او متعلق به قبیله علوی خیربک است، همان قبیله ای که خانواده اسد نیز متعلق به آن است. او در سال ۱۹۳۷ متولد شد در سال ۲۰۰۷ ایالات متحده دارایی های او را مسدود کرد او به حمایت از تروریسم بین المللی، دستیابی به سلاح های کشتار جمعی و تضعیف تلاش ها در عراق متهم شد.
هشام اختیار، مدیر اداره امنیت ملی (NSB). او هماهنگ کننده کار سازمان های اطلاعاتی سوریه و مبدع توصیه هایی برای رئیس جمهور است. او به سرکوب معترضان در درعا متهم است.
زو الهیما شالیش، رئیس امنیت ریاست جمهوری است. ژنرال شالیش پسر خاله بشار و رییس امنیت ریاست جمهوری است. گفته می شود او در فروش اسلحه به حکومت صدام حسین نقش داشته است.
علی حبیب محمود، وزیر دفاع فعلی سوریه است. ژنرال حبیب در سال ۲۰۰۹ به سمت وزیر دفاع منصوب شد و پس از نا آرامی های اخیر برکنار شد. در ماه مه ۲۰۱۱ ، ایالات متحده ژنرال حبیب را به نقض حقوق بشر متهم کرد و ممنوعیت سفر و مسدود شدن دارایی ها شامل او نیز شد.
0 comments:
ارسال یک نظر