چرخش ناگهانی برزیل در قبال پرونده اتمی ایران و تاکید بر موجه بودن نگرانی های جهانی

با گذشت بیش از یک سال از معاهدۀ تهران (میان ترکیه- جمهوری اسلامی و برزیل) و ادعای توافقات اتمی، برزیل در چرخشی آشکار در مواضع خود - در آستانۀ گزارش جدید آژانس بین المللی انرژی اتمی - ضمن تاکید بر "بی‌اساس‌نبودن نگرانی‌ها" نسبت به برنامه اتمی جمهوری اسلامی، مقامات تهران را به "اعتمادسازی" فراخواند.

 به گزارش خبرگزاری آلمان، وزیر امور خارجه برزیل روز گذشته گفت "در این باره که برنامه اتمی ایران کاملاَ جنبه صلح‌آمیز داشته باشد تردیدهایی وجود دارد. این اظهار نظر نشانه‌ای از تغییر در سیاست سال‌های اخیر برزیل در قبال برنامه اتمی ایران تلقی شده است."

 آنتونیو پاتریوتا بدون آن که وارد جزئیات شود، گفت: "نگرانی‌های موجهی وجود دارد که برنامه اتمی ایران صرفاَ برای مقاصد صلح‌آمیز و تولید انرژی نباشد. به باور من ضرورت دارد که ایران نشان دهد که برنامه هسته‌ای‌اش تنها اهدافی صلح‌آمیز را تعقیب می‌کند."

میانجیگری ناکام برزیل در مناقشه اتمی

 گرچه رئیس جمهور جدید برزیل، خانم دیلما روسف نیز از حزب کار این کشور است، ولی از نه ماه پیش که وی به جای لولا د سیلوا زمام امور کشور را به دست گرفته سیاست نسبتاَ متفاوتی را در قبال ایران اتخاذ کرده است. لولا د سیلوا که محمود احمدی‌نژاد، رئیس جمهور ایران را "دوست" خود خطاب می‌کرد، دو سال پیش موفق شد در همکاری با ترکیه ایران را به انجام یک مبادله اتمی با کشورهای ۵+۱ متقاعد کند. بر اساس این مبادله، ایران در قبال تحویل بخش اعظم اورانیوم ۵ / ۳غنی‌شده‌ی خود، اورانیوم ۲۰ درصد غنی‌شده برای نیروگاه تحقیقاتی تهران دریافت می‌کرد. اما گروه ۵+۱، متشکل از ۵ عضو دائم شورای امنیت و آلمان که از سوی شورای امنیت هدایت مذاکرات با ایران را به عهده دارد، با این استدلال که این مبادله خواست اصلی شورای امنیت، یعنی تعلیق غنی‌سازی اورانیوم در ایران را متحقق نمی‌کند، مبادله پیشنهادی برزیل و ترکیه را نپذیرفت.

 تغییر آشکار موضع برزیل نسبت به برنامه اتمی ایران در حالی است که یک هفته پیش، یوکیا آمانو، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، از افزایش نشانه‌ها درباره غیرصلح‌آمیزبودن برنامه اتمی ایران سخن گفت و تاکید کرد دلایل خود را در این زمینه ارائه خواهد کرد.

 آژانس بین المللی انرژی اتمی در جدیدترین گزارش خود تصریح کرده است که جمهوری اسلامی به تعهدات خود از جمله: اجرای مفاد پروتکل الحاقی،و تعلیق فعالیتهای مرتبط با غنی‌سازی، عمل نکرده؛ و این نگرانی وجود دارد که تهران در حال کار بر روی یک برنامه سلاح اتمی باشد. و یوکیو آمانو، مدیر کل آژانس در گزارش خود که در اختیار نمایندگان ۳۵ کشور عضو آژانس قرار گرفت، اعلام کرد "جمهوری اسلامی در حال مستقر کردن تجهیزات غنی سازی اورانیوم در یک پناهگاه زیرزمینی است که با استفاده از آن می تواند اورانیوم را تا درجات بالاتری غنی کند."